DAVLAT IQTISODIYOTI XAVFSIZLIGINING TUZILMAVIY KOMPONENTLARINI ANIQLASHGA YONDASHUVLARNI ISHLAB CHIQISH
Kalit so‘zlar:
iqtisodiy xavfsizlik, tuzilmaviy komponentlar, indikatorlar tizimi, makroiqtisodiy barqarorlik, moliyaviy mustahkamlik, tashqi iqtisodiy munosabatlar, investitsion salohiyat, innovatsion rivojlanish, mehnat bozori, ijtimoiy barqarorlik, indeks, monitoring.Annotatsiya
Mazkur maqolada davlat iqtisodiyoti xavfsizligining tuzilmaviy komponentlarini aniqlashga bo‘lgan yondashuvlar nazariy va amaliy jihatdan tahlil qilinadi. Iqtisodiy xavfsizlikni kompleks baholash uchun makroiqtisodiy barqarorlik, moliyaviy mustahkamlik, tashqi iqtisodiy munosabatlar barqarorligi, investitsion va innovatsion salohiyat, mehnat bozori hamda ijtimoiy ko‘rsatkichlar kabi asosiy bloklardan iborat komponentlar taklif etiladi. Tadqiqotda ushbu komponentlarni aniqlashda xalqaro tajribalar (IMF, OECD, UNCTAD) hamda milliy sharoitlar qiyosiy o‘rganilgan. Natijada, davlat iqtisodiyoti xavfsizligini monitoring qilish uchun ko‘p darajali indikatorlar tizimini ishlab chiqish, ularni yagona indeks ko‘rinishida integratsiyalash va qaror qabul qilish jarayoniga tatbiq etish zarurligi asoslab beriladi. Ushbu yondashuv O‘zbekiston iqtisodiy siyosatida xavf va tahdidlarni erta aniqlash, barqaror rivojlanish strategiyasini shakllantirish va hududiy nomutanosibliklarni kamaytirishda muhim ahamiyat kasb etadi.
Foydalanilgan adabiyotlar ro‘yxati
1. Senchagov, V. K. (2020). Ekonomicheskaya bezopasnost: teoriya i praktika. Moskva: Delo.
2. IMF. (2024). Regional Economic Outlook: Middle East and Central Asia. Washington, DC.
3. UNCTAD. (2023). Trade and Development Report. Geneva: United Nations.
4. O‘zbekiston Respublikasi Moliya vazirligi. (2023). Davlat byudjeti ijrosi bo‘yicha yillik hisobot. Toshkent.
5. Senchagov, V. K. (2020). Ekonomicheskaya bezopasnost: teoriya i praktika. Moskva: Delo.
6. Gusev, A. A. (2021). Natsional’naya ekonomicheskaya bezopasnost’ i metody ee otsenki. Moskva: Finansy i statistika.
7. Jahon banki. (2023). World Development Indicators. Washington, DC: World Bank.
8. IMF. (2024). Regional Economic Outlook: Middle East and Central Asia. Washington, DC.
9. UNCTAD. (2023). Trade and Development Report. Geneva: United Nations.
10. OECD. (2022). OECD Economic Outlook, Volume 2022 Issue 2. Paris: OECD Publishing.
11. Qo‘chqorov, S. (2021). O‘zbekiston iqtisodiy xavfsizligini ta’minlashda makroiqtisodiy ko‘rsatkichlarning o‘rni. Iqtisodiyot va innovatsiya jurnali, 4(2), 45–53.
12. Karimov, A. (2022). Hududiy tafovutlar va iqtisodiy xavfsizlik: baholash metodologiyasi. Hududiy iqtisodiyot jurnali, 3(1), 67–76.
13. Xudoyberdiyev, B. (2023). Tashqi qarz va byudjet defitsiti xavfsizlik indikatorlari sifatida. Moliyaviy tahlil va prognozlash, 2(3), 88–97.
14. Mamatqulov, I. (2023). Moliya sektori islohotlari va iqtisodiy xavfsizlik. O‘zbekiston iqtisodiyoti sharhi, 1(4), 112–120.
